PvdA laat kabinet Rutte zo snel mogelijk vallen

COLUMN Columnist Thomas von der Dunk vindt dat een deel van de VVD-achterban het contact met de realiteit kwijt is. De liberalen zijn de laatste twee verkiezingen op rij de grootste partij van het land, maar rechtse VVD-ers morren om het beleid. Tegelijk is geen partij al jaren beleidsmatig zo buitenproportioneel verwend als de VVD.

Afgelopen donderdag verscheen in De Volkskrant een curieus stuk van Ed Sinke, ondernemer, lid van de VVD en – wat de krant niet vermeldde – ooit een groot fan van Rita Verdonk, tot hij met haar en haar TONnies  brak omdat zij hem ervan beschuldigde met een deel van de partijkas vandoor te zijn gegaan.

De kop boven Sinkes stuk: ‘VVD, laat kabinet én Rutte zo snel mogelijk vallen’. Het bevat een litanie van klachten over de VVD, het kabinet en Rutte, met als rode draad dat er een te links beleid wordt gevoerd, teveel concessies aan de PvdA worden gedaan en Rutte een visieloze windvaan is.

Dat laatste zal ik niet ontkennen, maar op de rest valt het nodige af te dingen, ook al staat Sinke niet geheel alleen. Gisteren liet Joshua Livestro, ooit medewerker van Bolkestein en later voor­stander van de ontspoor­de gedoogcoalitie met Wilders, in de NRC eveneens weten dat hij zwaar teleurgesteld is en overweegt zijn VVD-lidmaatschap op te zeggen.

Sinke: Rutte heeft tijdens de verkiezingscampagnes veel te veel beloftes gedaan die hij nu niet waarmaakt – inderdaad: die waren dan ook groten­deels behoorlijk onzinnig, van ‘geen cent meer naar de Grieken’ tot ‘dui­zend Euro naar iedere Nederlander’ – en kiest niet voor lastenverlichting en een kleinere overheid. ‘En dan is er nog de onbegrijpelijk slecht getimede beperking van de hypotheekrenteaftrek.’

Contact met realiteit verloren
ieder voor zich..De VVD, ofschoon nu al twee keer achtereen bij verkiezingen (net) de grootste partij geworden, geeft alles weg. ‘Dit kabinet voert een beleid dat voortdurend ingaat tegen het liberale gedachtegoed. De VVD moet zo snel mogelijk en nieuwe leider op economisch rechts krijgen, als serieus tegen­wicht voor links, zodat er weer een alternatief is voor mensen die niet geloven in de socialistische maakbaarheidsmaatschappij’.

Even terzijde latend dat het momenteel vooral de VVD is die met Teevens Big-Brother-controlestaat en Schippers’ EPD in een maakbaar­heids­maatschappij gelooft: deze zinnen illustreren vooral hoezeer een deel van de VVD-achterban het contact met de realiteit verloren heeft.

Dat bleek al op de verkiezingsavond van 2012: tien zetels winst werden als een soort absolute meerderheid voor het VVD-denken geïnter­preteerd. De VVD heeft echter nooit meer dan een kwart van de kiezers achter zich gekre­gen – dus driekwart van de Nederlanders stemt géén VVD, hoe onvoorstel­baar dat misschien ook voor inwoners van Wassenaar is – en desalniettemin de afgelopen drie decennia juist een bovenproportionele invloed op het beleid uitgeoe­fend.

Dat kwam mede doordat de twee klassieke volkspartijen PvdA en CDA veel teveel in het neoli­berale denken van vermarkting, flexibilisering en denivelle­ring zijn meege­gaan, waardoor het geenszins vanzelfsprekende intussen vanzelfsprekend is geworden, en door de stelsel­matige afbraak van de staat aan het huidige ultrakapitalisme (dat tot de kredietcrisis heeft geleid) nauwe­lijks meer tegen­wicht kan worden geboden.

VVD is buitenproportioneel verwend
Geen partij is al jaren beleids­matig zo buiten­proportioneel verwend als de VVD. Het getuigt van ver­gaand egocen­trisme én zelfoverschat­ting om nu een klaagzang op te hangen. Kennelijk kan het voor rechtse VVD-ers nooit rechts genoeg zijn. De achterban van PvdA en CDA is die afgelopen decennia aanmerke­lijk slechter bediend – vandaar dat die ook massaal is weggelopen, en die van de VVD is ge­groeid.

Ook wat het huidige kabinetsbeleid betreft, heeft de PvdA-kiezer heel wat meer reden om een streep te trekken dan de VVD – vandaar de kop boven deze column: ‘PvdA, laat kabinet én Rutte zo snel mogelijk val­len’. De vermarkting en privatisering gaat namelijk op veel terreinen gewoon door. Schippers blijft hardnekkig vasthouden aan nog meer concur­rentie in de zorg, Schultz wil op basis van hetzelfde marktgeloof opnieuw allerlei spoorlijnen aanbe­steden. Wat dat aangaat is het opmerkelijk dat Sinke als een van de kerntaken van de over­heid de spoorwe­gen noemt: de ontspo­ring van de NS – van de creatie van ProRail tot de Fyra – heeft alles te maken met de VVD-dogma­tiek dat openbaar vervoer gewone koopwaar zou zijn.

Veiligheidsfetisjisme
Ik zie dan nog af van de aantasting van de rechtsstaat door het koppel Opstelten-Teeven, die de verlammende angst van de VVD voor het PVV-veiligheidsfetisjisme belichamen, en ook oprechte liberalen aan het hart zou moeten gaan. Wat de hypotheekrenteaftrek betreft: hier moet vooral VVD-puin geruimd worden, omdat de VVD de afschaffing altijd heeft geblok­keerd en we daardoor nu met de zeepbel van de huizenmarkt zitten.

Maar de voornaamste reden dat het rechtse beleid van voorgaande kabi­netten nu maar een heel klein beetje kan worden omgebogen, wordt gevormd door de heilig ver­klaarde drieprocentnorm. Omdat Rutte zonodig verkiezingen moest winnen, heeft hij daarvan in de vorige kabinetsperio­de een heel spektakel­stuk gemaakt: streng zijn voor de Grieken.

Dus geldt die tot fetisj uitgegroeide drieprocentnorm nu ook voor ons, ook al is er geen econoom meer die dat verstan­dig vindt. Rutte kan nu ten koste van nog meer gezichtsverlies nauwelijks nog anders, en gijzelt daarmee heel Nederland. Zonder hem zou het inderdaad makkelijker worden een hoogstnoodzakelijke koerswijziging tot stand te brengen.

Een nieuwe baan als taxichauffeur, om eens dichter bij het niet-VVD-gedeelte van het volk te komen, zou dat niet iets zijn? Marks Noorse collega Stol­tenberg kan hem nu alles over de ins en outs daarvan vertellen.

Thomas von der Dunk is cultuurhistoricus en columnist van Volkskrant.nl

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *